มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำได้อย่างไร? ลดความเสี่ยงได้หรือไม่

วันที่ 21-08-2026 | อ่าน : 10

มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำได้อย่างไร? ลดความเสี่ยงได้หรือไม่ 
มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำ หรือกล่าวคือเมื่อรักษามะเร็งจึงตรวจไม่พบเซลล์มะเร็งแล้ว แต่กลับมาตรวจพบเซลล์มะเร็งอีกครั้งหลังจากไม่มีสัญญาณปรากฏของโรคมาสักระยะหนึ่ง อาจจะเกิดขึ้นภายในระยะเวลาไม่กี่สัปดาห์ ไม่กี่เดือน หรือยาวนานเป็นปี ทั้งนี้มักพบในช่วง 5 ปีแรกหลังการรักษาครั้งแรก ซึ่งอาจตรวจพบในตำแหน่งเดิม หรือบริเวณใกล้เคียง

ปัจจัยใดบ้างที่ส่งผลให้มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำ

• มีเซลล์มะเร็งหลงเหลืออยู่ การรักษามะเร็ง เช่น การผ่าตัด เคมีบำบัด ฉายรังสี อาจทำลายเซลล์มะเร็งได้ไม่หมด หรือ เซลล์มะเร็งบางส่วนอาจมีขนาดเล็กมากหรืออยู่ในตำแหน่งที่ตรวจพบได้ยาก ทำให้ยังคงอยู่ในร่างกายโดยไม่แสดงอาการในช่วงแรก เมื่อเวลาผ่านไปเซลล์เหล่านั้นอาจเพิ่มจำนวนและทำให้มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำได้ 
• การดื้อต่อการรักษา เมื่อการรักษาผ่านไปนานขึ้น เซลล์มะเร็งก็มีแนวโน้มในการปรับตัวให้ต้านการรักษาได้มากขึ้น 
• พฤติกรรมการใช้ชีวิต หากมีพฤติกรรมเสี่ยง เช่น สูบบุหรี่ ดื่มแอลกอฮอล์ รับประทานอาหารแปรรูปเป็นประจำ ก็อาจส่งผลให้มะเร็งมีโอกาสกลับมาเกิดซ้ำได้สูง 

มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำมีกี่รูปแบบ
มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำสามารถแบ่งตาม ตำแหน่งที่ตรวจพบมะเร็งหลังการรักษา ได้ 3 รูปแบบหลัก ได้แก่ การกลับมาเป็นซ้ำเฉพาะที่ การกลับมาเป็นซ้ำบริเวณใกล้เคียง และการกลับมาเป็นซ้ำระยะไกล มีรายละเอียดดังนี้

1. มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำเฉพาะที่ เป็นการที่มะเร็งกลับมาเกิดขึ้น บริเวณเดิมหรือใกล้กับตำแหน่งที่เคยเป็นมะเร็ง หลังจากได้รับการรักษาไปแล้ว การกลับมาเป็นซ้ำในลักษณะนี้ไม่ได้หมายความว่ามะเร็งแพร่กระจายไปทั่วร่างกาย และแนวทางการรักษาจะขึ้นอยู่กับชนิดของมะเร็ง ตำแหน่งที่กลับมาเป็นซ้ำ และการรักษาที่เคยได้รับ 
2. มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำบริเวณใกล้เคียง เป็นการที่มะเร็งกลับมาใน บริเวณใกล้เคียงกับตำแหน่งเดิม โดยอาจพบในเนื้อเยื่อรอบ ๆ หรือต่อมน้ำเหลืองบริเวณใกล้เคียง 
3. มะเร็งกลับมาเป็นซ้ำระยะไกล เป็นการที่พบเซลล์มะเร็ง ในอวัยวะหรือบริเวณที่อยู่ห่างจากตำแหน่งที่เคยเป็นมะเร็ง ซึ่งอาจเกิดจากเซลล์มะเร็งเดิมแพร่กระจายผ่านระบบเลือดหรือระบบน้ำเหลืองไปยังส่วนอื่นของร่างกาย 

วิธีดูแลตัวเองเพื่อลดความเสี่ยงมะเร็งกลับมาเป็นซ้ำ

• รับประทานอาหารให้สมดุล ทานผัก ผลไม้ ธัญพืชไม่ขัดสี รวมถึงเลือกแหล่งโปรตีนที่เหมาะสม หลีกเลี่ยงการทานอาหารแปรรูป หรือเครื่องดื่มที่มีน้ำตาลสูง
• ควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสม ภาวะน้ำหนักเกินและโรคอ้วนมีความเกี่ยวข้องกับความเสี่ยงของมะเร็งหลายชนิด 
• ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ การเคลื่อนไหวร่างกายเป็นส่วนสำคัญของการดูแลสุขภาพหลังมะเร็ง สำหรับผู้ที่รักษาด้วยการผ่าตัดควรเลือกกิจกรรมที่เหมาะสมกับสภาพร่างกาย เช่น การเดิน ปั่นจักรยานเบา ๆ เป็นต้น
• งดสูบบุหรี่ การสูบบุหรี่เกี่ยวข้องกับมะเร็งหลายชนิด และการเลิกบุหรี่มีประโยชน์ต่อสุขภาพในระยะยาว ผู้ที่เคยเป็นมะเร็งจึงควรหลีกเลี่ยงบุหรี่และควันบุหรี่มือสองให้มากที่สุด
• จำกัดการดื่มแอลกอฮอล์ แอลกอฮอล์เป็นหนึ่งในปัจจัยเสี่ยงของโรคมะเร็งหลายชนิด แนวทางการป้องกันมะเร็งจึงแนะนำให้จำกัดการดื่มแอลกอฮอล์ 

หากมีปัญหาสุขภาพผู้ป่วยมะเร็ง เราคืออีกหนึ่งทางออก ที่จะช่วยให้ผู้ป่วยกลับมาใช้ชีวิตปกติได้อีกครั้ง ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ โปรดคลิก inbox Facebook ชมรมฟื้นฟูสุขภาพผู้ป่วยโรคมะเร็ง